Doelgroepen

2927.15-Banner-landbouw-260x160px2927.15-Banner-gemeenten-260x160px 2927.15-Banner-bewoners-260x160px

Landbouw

Agrariërs aan het woordTeelttipsMaatregelenWin-win BrochureResultaten
Schoon Water deelnemers nemen allemaal minstens 1 maatregel om emissie van gewasbeschermingsmiddelen naar grond- en oppervlaktewater te verminderen. Vaak bedenken ze hierbij zelf slimme oplossingen. Lees hieronder het verhaal van boomkweker John Dictus, loonwerker Henk Sevenster en akkerbouwer Toon van der Heijden.
Lees meer...

Als deelnemer aan Schoon Water neem je minstens één maatregel. Die maatregel is er altijd op gericht emissie van gewasbeschermingsmiddel naar het water te verminderen. Daarnaast is elke maatregel behalve goed voor het milieu, ook goed voor de teler. Goede opbrengsten staan altijd voorop. Maatregelen kunnen variëren van de keuze voor minder milieubelastende middelen (zie milieueffectkaarten) tot emissiereducerende spuittechnieken of mechanische onkruidbestrijding (zie techniekkaarten).


MBPKaart Asperge 15tot3 23juni2015_Pagina_1

Agrariërs kunnen kiezen voor bestrijdingsmiddelen met weinig risico voor het grond- en oppervlaktewater. Onderstaande middelenkaarten geven per gewas de toegestane middelen en de milieubelasting. De middelenkaarten worden jaarlijks geactualiseerd. Ook op www.milieumeetlat.nl vindt u de milieubelasting van alle middelen en kunt u zelf dosering, driftreductie en spuitmoment bepalen.

Milieueffectkaarten

icoon techniekkaart wasplaatsNieuwe technieken verminderen gebruik en emissie van bestrijdingsmiddelen. Op elke kaart staat een toelichting over de techniek, een opsomming van de voordelen én de nadelen, het toepassingsgebied, de milieuwinst, praktijkervaringen en een link naar meer info. Met www.spuitdoppenkeuze.nl kunt u een nog beter spuitresultaat realiseren, met zo min mogelijk milieubelasting. Deze website is ook uitstekend te gebruiken op uw smartphone.

Er zijn 7 techniekkaarten ontwikkeld:

  • Tips ter voorbereiding van wasplaats met zuiveringssysteem
  • Mechanische onkruidbestrijding in asperges
  • Laag Volume Strooitechniek (LvS)
  • Pneumatisch schoffelen in de boomteelt
  • Onkruid branden in de boomteelt
  • Akkerbouw-apps voor de smartphone
  • Hyperspectraalbeelden
Techniekkaarten
120331_GBE_CLM_brochure_web_LR-1In de verschillende landbouwsectoren zijn diverse maatregelen en technieken beschikbaar die goed zijn voor het milieu en de portemonnee.

Lees hier de Schoon Water win-win maatregelen op een rij.

Brabant

In totaal doen ruim 750 agrarische ondernemers mee aan het project: akkerbouwers, loonwerkers, veehouders via de loonwerkers, vollegrondsgroententelers en boomkwekers. Binnen de grondwaterbeschermingsgebieden doen daarnaast 18 gemeenten mee, alsmede een tiental bedrijven. De communicatie richting bewoners bestond uit 50 ‘schoon water-lessen’ op basis- en middelbare scholen (afbeelding 1). Met deze campagne zijn 900 leerlingen bereikt. Binnen de grondwaterbeschermingsgebieden wordt op 85% van het landbouwareaal Schoon Water maatregelen genomen (dat is 4.000 hectare). Via het loonwerk vinden deze Schoon Water maatregelen ook op 4.500 hectare buiten de gebieden plaats. Brabantbreed is dat op 33% van het landbouwareaal het geval, in totaal op ruim 41.000 hectare. Het deelnemend landbouwareaal in beide projecten is daarmee zo’n 50.000 hectare.
Alle deelnemers nemen maatregelen op hun bedrijf om emissie van gewasbeschermingsmiddelen naar het water te verminderen. Zij kunnen deze maatregelen vastleggen in een specifiek voor Schoon Water ontwikkelde gewasbeschermingsmonitor: de SchoonWaterWijzer.
Deelnemers krijgen individueel of groepsgewijs begeleiding om de emissie naar water zover mogelijk te verminderen. Tijdens veldbijeenkomsten kijken ze bij elkaar en wordt de gewasbescherming besproken. Daarnaast worden deelnemers gestimuleerd met innovaties aan de slag te gaan. Voor bovenwettelijke maatregelen kunnen zij aanspraak maken op een zogenaamde stimuleringsbijdrage. Innovaties waar we ons in 2015 op gericht hebben zijn o.a. de aanleg van wasplaatsen met zuiveringssysteem om erfemissie te voorkomen, mechanische onkruidbestrijding, emissiereducerende spuittechniek en Beslissings Ondersteunende Systemen (BOS).

Zeeland
Zeeland zijn we in 2015 gestart en loopt de werving nog volop.

Uitgebreide rapportages
Lees of download de gewenste rapportage hieronder. Alle rapportages zijn pdf-bestanden.

Managementsamenvatting Schoon Water voor Brabant 2014-2015
Schoon Water voor Brabant rapportage grondwaterbeschermingsgebieden 2015
Schoon Water voor Brabant rapportage verbreding 2015

In de zomer van 2017 zijn waarschijnlijk de rapportages van Schoon Water Zeeland online beschikbaar.

Bedrijven

Bedrijven aan het woordMaatregelenResultaten
Onder andere Unipol Holland en Kempen Airport doen mee met Schoon Water:


Unipol Holland

Op Unipol voorgevel 2veel bedrijventerreinen worden chemische onkruidbestrijdingsmiddelen gebruikt. Stoffen die vervolgens via de riolering in het oppervlaktewater terechtkomen. Of rechtstreeks uitspoelen naar het grondwater. Juist op verhardingen is afspoeling een groot risico.

Lees meer...

kempenairportKempen Airport
Noud Fransen is eigenaar van Kempen Airport. Samen met zijn broer en zus. Op de Budelse luchthaven zijn circa 106 vliegtuigen gestationeerd. Van eenmansvliegtuigjes tot vliegtuigen voor 10 personen. Met ongeveer 200 vliegbewegingen per dag, zo’n 80.000 per jaar! Het overgrote deel van de vluchten zijn zakelijke vluchten. Met bestemmingen in o.a. Italie, Scandinavie en Oost-Europa. Wat hebben vliegtuigen met Schoon Water te maken? Kempen Airport is een luchthaven van 55 ha met 8 ha verhardingen en ligt in de 100-jaarszone van het waterwingebied Budel.

Lees meer...

In Zeeland loopt het project sinds 2015. Binnenkort vindt u een bericht over een deelnemend bedrijf hier.

Een (industrieel) bedrijf beheert vaak een aanzienlijk eigen terrein met verhardingen en groen. Hieronder leest u hoe u deze zonder chemische middelen schoon kunt houden.

VHGflyer-voorkantDe flyer chemievrij onderhoud kunt u als VHG-lid (hovenier of groenvoorziener) inzetten als PR-materiaal. Reik de flyer bijvoorbeeld uit aan een potentiële klant tijdens het offertetraject. Of deel de flyer uit op andere bijeenkomsten. De flyer biedt ruimte voor het opnemen van uw eigen bedrijfsnaam en contactgegevens. Met de flyer chemievrij onderhoud laat u als bedrijf zien dat u chemievrij beheer van openbare ruimten, particuliere tuinen of bedrijfsterreinen belangrijk vindt. Ook maakt u kenbaar dat u zonder chemische bestrijdingsmiddelen wilt en kunt werken. Schoon Water (met daarin partijen als Provincie Noord-Brabant, Brabant Water en de 4 Brabantse waterschappen) ondersteunen deze chemievrije werkwijze van harte!

Download de flyer chemievrij beheer (pdf, printkwaliteit, 6 mb)

Resultaten Bedrijven
In de 11 grondwaterbeschermingsgebieden liggen verschillende bedrijven en bedrijventerreinen. 
In maart 2016 wordt wetgeving ingevoerd waarin het voor bedrijven verboden is op verhardingen nog chemische middelen te gebruiken. Voor overige terreinen ligt deze datum op november 2017.
De bedrijven Bavaria, Heineken en Kempen Airport conformeren zich aan het chemievrije beheer op het niveau van de Barometer Duurzaam Terreinbeheer (niveau Zilver: Kempen Airport en Heineken en niveau Goud: Bavaria). Heineken heeft na advies en begeleiding in 2015 de omschakeling naar chemievrij beheer gemaakt.
Drie hoveniersbedrijven, betrokken bij het onderhoud van bedrijventerreinen, zijn begeleid naar niet-chemisch beheer. Drie bedrijventerreinen zijn geadviseerd over niet-chemisch beheer.

In Zeeland is Schoon Water in 2015 gestart.

Uitgebreide rapportages

Lees of download de gewenste rapportage hieronder. Alle rapportages zijn pdf-bestanden.

Schoon Water voor Brabant managementsamenvatting 2014-2015
Schoon Water voor Brabant rapportage grondwaterbeschermingsgebieden 2015
Schoon Water voor Brabant rapportage verbreding 2015

In de zomer van 2016 zullen hier de eerste resultaten van Schoon Water Zeeland aangeboden worden.

Gemeenten

WetgevingMaatregelenResultaten

Voor gemeenten (en groenvoorzieners) verandert er veel op het gebied van het gemeentelijk onkruidbeheer. Vanaf 30 maart 2016 mag de professionele gebruiker geen gewasbeschermingsmiddelen meer gebruiken op verhardingen (enkele uitzonderingen daargelaten). Vanaf 1 november 2017 geldt het verbod ook op ‘overige terreinen’. Hieronder staat het kort toegelicht.

Heb je vragen?

Verhardingen
Overige terreinen
Achtergrond

Verharding & Groen
De Tipkaart Chemievrij beheer verharding & groen geeft u tips om als gemeenten uw verharding en groen chemievrij te beheren. De tipkaart gaat in op de onderwerpen: wetgeving, technieken en methoden, slim inrichten, kosten en aanbesteden.

Sportvelden
De Tipkaart Chemievrije Sportvelden geeft u tips om uw natuurlijke sportvelden zonder chemische bestrijdingsmiddelen te beheren.
Ook zijn diverse presentaties beschikbaar met achtergrondinformatie, in het nieuwsitem over de lancering van de tipkaart chemievrije sportvelden.

Heeft u vragen?
Neem contact op met het Expert Team Chemievrije Sportvelden.
Bel 0345 470 758 of mail: info@schoon-water.nl

Lees meer...

Barometer Duurzaam Terreinbeheer; BDT-certificering
De Barometer heeft als doel bij het beheer van de openbare ruimte het gebruik van milieubelastende methoden en middelen (zoals bestrijdingsmiddelen) te minimaliseren. Door de brede aanpak staat het hoogste niveau van de barometer garant voor een werkelijk schone gemeente. U kunt goud of zilver certificaat behalen. Zie voor meer informatie de website van de Barometer

 

In de Brabantse grondwaterbeschermingsgebieden nemen 17 gemeenten deel aan Schoon Water. Over heel Brabant zijn het er 19.

Resultaten 2015
De gemeenten zijn in 2014 en 2015 verder begeleid ten aanzien van chemievrij beheer verhardingen, groen en sportvelden. Voor deze doelgroep geldt via landelijke wetgeving dat per 30 maart 2016 op verhardingen geen bestrijdingsmiddelen meer gebruikt mogen worden. Voor openbaar groen ligt de ingangsdatum van het verbod op november 2017. Voor sportvelden is een “green deal” opgesteld en is 2020 genoemd als einddatum voor middelengebruik. Alle 16 Schoon Water gemeenten met een grondwaterbeschermingsgebied beheren in 2015 het groen in deze gebieden chemievrij en 15 gemeenten doen dat ook op verhardingen. De weg die in voorgaande jaren is ingeslagen richting chemievrij beheer is hiermee in de meeste gemeenten ondertussen verankerd.
In 2015 is er veel aandacht geweest voor het chemievrij beheer van de gemeentelijke sportaccommodaties. De gemeenten Haaren en Bladel werken al jaren zonder chemie op de sportvelden. Bij de andere Schoon Water gemeenten is er de wil hiermee aan de slag te gaan, maar wordt (veelal incidenteel) wel chemie gebruikt.

Lees of download de gewenste rapportage hieronder. Alle rapportages zijn pdf-bestanden.

Schoon Water voor Brabant managementsamenvatting 2014-2015
Schoon Water voor Brabant rapportage grondwaterbeschermingsgebieden 2015
Schoon Water voor Brabant rapportage verbreding 2015

Bewoners

Waarom zonder?Watervriendelijke tuintipsLessen voor scholenResultaten

Gewasbeschermingsmiddelen zijn chemische bestrijdingsmiddelen om onkruiden, schimmels of insecten te bestrijden. Daarnaast zijn er ook nog de zogenaamde biociden. Dit zijn bijvoorbeeld slakkenkorrels, rattengif of chemische producten om algen van het terras te verwijderen. Er zijn belangrijke redenen om tuin of terras zonder deze middelen te onderhouden:

  • Een belangrijke reden is dat in bestrijdingsmiddelen (werkzame) stoffen zitten die bij gebruik een risico zijn voor de gezondheid. Niet voor niets dient de toepasser beschermende maatregelen te nemen, zoals het dragen van handschoenen om fysiek contact te voorkomen.
  • Een tweede reden om chemische bestrijdingsmiddelen niet te gebruiken is dat het leidt tot vervuiling van het grond- en oppervlaktewater. Regelmatig meten drinkwaterbedrijven, waterschappen en provincies bestrijdingsmiddelen in het grond- en oppervlaktewater. Dit heeft een negatief effect op het waterleven. Ook kan het een probleem vormen voor andere insecten zoals bijen. Het middel kan ook terecht komen in de bodem. Dit kan schadelijk zijn voor al het bodemleven: diertjes en schimmels.
  • Daarnaast is het belangrijk dat de bron van ons drinkwater schoon blijft. Bestrijdingsmiddelen horen daar natuurlijk niet in thuis.

Gelukkig is het in bijna alle gevallen mogelijk om zonder chemische bestrijdingsmiddelen te werken. Lees hier de milieuvriendelijke tuintips.

Doe je mee?

Alle gebruikers van bestrijdingsmiddelen (boeren, bedrijven en gemeenten) werken er aan om hun middelgebruik te beperken. Wis je dat gemeenten en hoveniers geen chemische bestrijdingsmiddelen mogen gebruiken op verharding (vanaf maart 2016) en in het groen (vanaf november 2017)? Sportvelden en recreatiebedrijven hebben met het ministerie van Intrastructuur en Milieu afgesproken vanaf 2020 chemievrij te werken. De staatsecretaris, mevrouw Dijksma, wil dat de verkooppunten (zoals tuincentra) burgers goed voorlichten, zodat ook zij minder gaan gebruiken. Daarnaast denkt ze na over een verbod op het gebruik door particulieren. Zo dragen burgers, gemeenten, hoveniers, bedrijven en sportclubs hun steentje bij. Met de watervriendelijke tuintips kun je al direct aan de slag.

Vragen?

Neem contact op met het Schoon Water Loket via tel. 0345 470 758 of e-mail info@schoon-water.nl

Als bewoner kun je zónder gebruik van bestrijdingsmiddelen de siertuin of moestuin beheren. Zo blijft het water en de bodem schoon.

Op de website van VELT kun je jouw tuin aanmelden en een bordje voor in de tuin aanvragen waarmee je laat zien aan de buurt dat in jouw tuin geen chemische bestrijdingsmiddelen worden gebruikt.

Tips: onkruid
Tips: plaaginsecten in de siertuin
Tips: plaaginsecten in de moestuin
Tips: presentatie over bemesting en bestrijding in uw moestuin

Heb je nog vragen dan kun je deze stellen op het Schoon Water Forum. Ook als jezelf een goede tip hebt voor milieuvriendelijk onderhoud van jouw tuin, dan horen we dit graag op het forum. Meer tips kun je vinden op www.onkruidvergaat.nl

Drinkwaterbedrijf Brabant Water geeft lessen op basisscholen. Na deze lessen weten de leerlingen waarom schoon water belangrijk is en wat ze er zelf aan kunnen doen om het water schoon te houden. Hier kun je als leerling of docent terecht voor meer informatie.

Wil je alvast een voorproefje? Weet je bijvoorbeeld hoe milieuvriendelijk drinkwater is? Of hoe je zuinig kunt omgaan met drinkwater? Hoe werkt het drinkwaterbedrijf aan een beter milieu? Lees hier de antwoorden.

In 2015 hebben Brabant Water en Schoon Water Brabant samen 50 ‘Schoon Water-lessen’ op scholen gegeven. Zo zijn in totaal circa 900 Brabantse leerlingen bereikt. Doordat de kinderen ook opdrachten thuis maken, leren ook hun ouders over schoon water. Vanwege dit succes  bieden we deze lessen ook in het schooljaar 2017/2018 weer aan.

Reacties zijn gesloten.